Đào Thúc ( ? - ? ) Có tài liệu viết là Đào Tiêu, Không rõ năm sinh, năm mất, người xã Phủ Lý, huyện Đông Sơn (nay thuộc tỉnh Thanh Hoá). Không rõ ông làm quan đến chức gì. Chỉ biết sau khi chết ông được phong Phúc thần tại địa phương. Năm Ất Hợi 1275, niên hiệu Bảo Phù thứ 3 (1275), đời Trần Thánh Tông, ông đỗ Trạng nguyên, Bảng nhản là Trần Tuấn, Thám hoa là Quách Nhân.

Ông có công đức nhiều với nhân dân. Khi mất được truy phong làm phúc thần.

Mốt số thông tin tham khảo về Đào Tiêu.

- Cuốn " Kho tàng về các ông trạng Việt Nam " của Giáo sư Vũ Ngọc Khánh viết:

" Năm Bảo Phù thứ 3 ( 1275 )

Trạng nguyên ĐÀO TIÊU . Người huyện Đông Sơn

( Sau tra ra là người xã An Hồ, huyện La Sơn, sau là phủ Đức Thọ Hà Tĩnh )"

Nhưng phần sau của cuốn sách này ở mục Tiểu sử các Trạng Nguyên ông lại viết :

" Đào Tiêu còn gọi là Đào Thúc, người làng Phủ Lý, Huyện Đông Sơn, Tỉnh Thanh Hóa. Đỗ Năm 1275 "

Vậy ở trong cùng một cuốn sách này có sự mâu thuẫn chăng ? Các bạn xem tiếp phần dưới đây sẽ rõ

- Cuốn " CÁC NHÀ KHOA BẢNG HÀ TĨNH " (Tác giả Thái Kim Đỉnh ) viết :

" Đào Tiêu - ( Theo " Đại Việt sử ký toàn thư " Bản kỷ - Quyển V - Một số sách do lầm dạng chữ chép là Đào Thúc ), người xã Bà Hồ, huyện Chi La, lộ Nghệ An ( Có sách chép ông là người làng Phủ Lý, huyện Đông Sơn, Thanh Hoa - có thể quê gốc ông ở Thanh Hoa, sau mới dời về Chi La, Nghệ An, như các vị thủy tổ nhiều dòng họ khác). Ông đỗ trạng nguyên khoa thi mùa xuân năm Ất hợi niên hiệu Bảo Phù thứ 3 ( 1275) đời Trần Thánh Tôn. Sử không ghi chép chức quan cũng như thân thế, sự nghiệp của ông.

Như vậy chúng ta thống nhất được quan điểm về quê quán của Đào Tiêu và tên gọi Đào Thúc như một số thông tin trên mạng đăng tải.

Thái Kim Đỉnh còn đưa ra một chứng cứ lịch sử rất rõ ràng và không thể phản bác khác để khẳng định tiếp Đào Tiêu là người Hà Tĩnh. Xin trích nguyên văn đoạn tiếp theo:

" Trước 1945, ở làng Trung Xá, Yên Hồ, tức Bà Hồ, Bình Hồ đời Trần - Lê, có ngôi đền thờ Đào Trạng Nguyên ( Vị hiệu là " Trần triều Trạng nguyên lịch triều phong Đoan túc Dực bảo trung hưng, gia phong quang ý tôn thần, Đào Tướng công ). Nay đều không còn nhưng ở đây còn có chi họ Đào, con cháu Đào Tiêu, và ở nhà thờ chi họ này còn lưu giữ được 3 đạo sắc phong thần cho " Trần triều Trạng nguyên Đào Tướng công " ( 1 đạo đề " Duy Tân tam niên, bát nguyệt , thập nhất nhật; 1 đạo đề " Thành thái thập niên, lục nguyệt sơ nhất nhật"; 1 đạo đề " Khải Định cửu niên, thất nguyệt, nhị thập ngũ nhật ). "

Vậy trường hợp của Đào Tiêu có 2 khả năng:

1. Ông là người Yên Hồ, Đức Thọ, Hà Tĩnh nhưng bị ghi nhầm là người Đông Sơn, Thanh Hóa (vì thời nhà Trần, nhà Lê, Đức Thọ có tên là huyện La Sơn), hoặc ông này có quê Đông Sơn, Thanh Hóa nhưng sinh ra tại Đức Thọ thì vẫn được xem là người Hà Tĩnh

2. Ông là người Đông Sơn, Thanh Hóa, sinh ra ở Thanh Hóa, sau đó mới chuyển nhà đến Yên Hồ, Đức Thọ để lập nghiệp thì ông là người Thanh Hóa. Trường hợp này giống như Cao Lỗ. Ông là người Bắc Ninh, sinh ra ở Bắc Ninh nhưng là người đến Diễn Châu lập nghiệp sau khi bị An Dương Vương cách chức võ tướng. Ông là thủy tổ của dòng họ Cao Xuân giàu truyền thống khoa bảng đất Diễn Châu nhưng k phải là người Diễn Châu.

(Theo vinhanonline)

[Quay về]